نماینده ویژه دولت ترامپ در امور خاورمیانه، اخیراً اشاره کرده است، کشور مسلمان منطقه قفقاز جنوبی، یعنی جمهوری آذربایجان، به عنوان پرظرفیتترین و امیدوارکنندهترین کشور برای گسترش موج عادیسازی روابط در پنج سال گذشته شناخته میشود.
به گزارش شباب پرس، بر اساس گزارش وبسایت The National Interest، مهمترین نکات درباره نقش جمهوری آذربایجان در روند توافقنامههای ابراهیم به شرح زیر است:نه سوریه و نه عربستان سعودی نامزدهای واقعی برای پیوستن به توافقنامههای ابراهیم نیستند. همانطور که استیون ویتکوف، نماینده ویژه دولت ترامپ در امور خاورمیانه، اخیراً اشاره کرده است، کشور مسلمان منطقه قفقاز جنوبی، یعنی جمهوری آذربایجان، به عنوان پرظرفیتترین و امیدوارکنندهترین کشور برای گسترش موج عادیسازی روابط در پنج سال گذشته شناخته میشود.
اگرچه جهان توجه خود را در ماههای اخیر به موفقیتهای دیپلماتیک رژیم صهیونیستی در همسایگی نزدیکش معطوف کرده است، اولین کشور مسلمان که روابط و تجارت خود را با رژیم صهیونیستی عادی کرد جمهوری آذربایجان بود. باکو این امر را در اوایل دهه ۱۹۹۰ و بلافاصله پس از استقلال از اتحاد جماهیر شوروی عملی کرد.
از آن زمان تاکنون، این روابط ابتدا تحت رهبری حیدر علیاف و سپس پسرش الهام علیاف به طور آرام و پایدار توسعه یافته است. حجم تجارت دو کشور در سال گذشته عمدتاً در حوزههای انرژی و دفاع به حدود یک میلیارد دلار رسید.
آذربایجان به شریک حیاتی انرژی برای رژیم صهیونیستی تبدیل شده است — بیش از ۶۰ درصد نیاز سوخت رژیم صهیونیستی را تأمین میکند. علاوه بر این، آذربایجان بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲ حدود ۱۰ درصد از صادرات تسلیحات رژیم صهیونیستی را به خود اختصاص داده و دومین مشتری بزرگ صنایع دفاعی این کشور محسوب میشود.
یکی از عوامل کلیدی که روابط دو کشور را بیش از پیش تقویت کرده، آزادی عمل استراتژیک بینظیر جمهوری آذربایجان است. با توجه به رویدادهای ژئوپلیتیکی جهانی و گامهای هوشمندانه دیپلماتیک، سیاست خارجی آذربایجان عملاً بدون محدودیتهای جدی به پیش میرود.
در همین حال ایران، همسایه جنوبی و رقیب ایدئولوژیک آذربایجان، در ضعیفترین وضعیت سیاسی خود در دهههای اخیر قرار دارد. تهران پیشتر تلاش میکرد از طریق ابزارهای مذهبی نفوذی در داخل جمهوری آذربایجان کسب کند، اما اکنون تقریباً هیچ تأثیری از این تلاشها باقی نمانده است.
