روابط میان جمهوری آذربایجان و رژیم صهیونیستی ، الگویی منحصربهفرد از همکاری در منطقه خاورمیانه و قفقاز جنوبی به شمار میرود. ریشههای تاریخی، منافع مشترک و همکاری راهبردی، نقش مهمی در شکلگیری این روابط مستحکم داشتهاند.
بر اساس گزارش اخیر نشریه «معاریو» رژیم صهیونیستی ، این روابط تنها به همکاریهای اقتصادی و انرژی محدود نمیشود، بلکه بر پایه ارزشهای فرهنگی و انسانی نیز استوار است.
جزئیات همکاری راهبردی
طبق اسناد رسمی وزارت امور خارجه رژیم صهیونیستی ، روابط میان جمهوری آذربایجان و رژیم صهیونیستی بر همکاریهای اقتصادی عمیق، حمایت ویژه از جامعه یهودیان و گفتوگوی سیاسی مداوم استوار است.
گیدئون ساعر، وزیر امور خارجه رژیم صهیونیستی ، این شراکت را چنین توصیف کرده است:
«روابط میان رژیم صهیونیستی و جمهوری آذربایجان، الگویی منحصربهفرد از شراکت میان یک دولت یهودی و یک کشور مسلمان است.»
این شراکت بر اساس منافع مشترک و گفتوگوی صریح میان دو کشور بنا شده و انتظار میرود در آینده عمیقتر شود. به گفته ساعر، این مدل میتواند برای سایر کشورهای مسلمان نیز الهامبخش باشد.
حمایت از جامعه یهودیان و سیاست چندفرهنگی
حمایت ویژه جمهوری آذربایجان از جامعه یهودیان، یکی از ستونهای اصلی روابط میان دو کشور است. منطقه «کوهاننشین قرمز» در شهرستان قوبا، میزبان یکی از قدیمیترین جوامع یهودی در جهان است. کنیسهها، مدارس و مراکز فرهنگی فعال در این منطقه، از حمایت دولتی برخوردار هستند.
همچنین نبود یهودستیزی در جمهوری آذربایجان و بهرهمندی جامعه یهودیان از آزادی کامل مذهبی، از سوی رژیم صهیونیستی بسیار مورد تقدیر قرار گرفته است.
سیاست تساهل دینی جمهوری آذربایجان، برخلاف بسیاری از کشورهای مسلمان منطقه، آزادی مذهبی کامل را برای تمام اقلیتهای دینی — از جمله یهودیان و مسیحیان — فراهم کرده است. این امر، جمهوری آذربایجان را به الگویی برای همزیستی مسالمتآمیز و چندفرهنگی تبدیل کرده است.
شراکت انرژی و همکاری اقتصادی
آذربایجان نقش مهمی در تأمین امنیت انرژی رژیم صهیونیستی دارد. تقریباً ۳۵٪ از نیازهای نفتی رژیم صهیونیستی توسط جمهوری آذربایجان تأمین میشود. با در نظر گرفتن انتقال نفت قزاقستان از طریق جمهوری آذربایجان به رژیم صهیونیستی ، این رقم به ۶۰٪ میرسد. این آمار، جایگاه راهبردی جمهوری آذربایجان به عنوان شریک انرژی رژیم صهیونیستی را به وضوح نشان میدهد.
علاوه بر این، همکاری اقتصادی میان دو کشور، حوزههایی همچون کشاورزی، امنیت سایبری، مدیریت منابع آب و فناوری پیشرفته را نیز در بر میگیرد. شرکتهای آذربایجانی و رژیم صهیونیستی ، پروژههای راهبردی مشترکی را اجرا میکنند و سفارت رژیم صهیونیستی در باکو از این همکاریها حمایت میکند.
گسترش روابط دیپلماتیک
در سالهای اخیر، روابط دیپلماتیک میان جمهوری آذربایجان و رژیم صهیونیستی بیش از پیش تقویت شده است. دیدارهای منظم میان وزرای امور خارجه، سفر مقامات بلندپایه رژیم صهیونیستی به باکو و سفر مقامات جمهوری آذربایجان به رژیم صهیونیستی ، بیانگر عمق این روابط است.
رئیسجمهور رژیم صهیونیستی ، اسحاق هرتزوگ، و وزیر دفاع این کشور با سفرهای رسمی به جمهوری آذربایجان، بر اهمیت راهبردی این روابط تأکید کردهاند. این همکاریها تنها به گفتوگوهای سیاسی محدود نمیشود، بلکه در زمینههای امنیتی و نوآوری نیز توسعه یافته است. این امر، جمهوری آذربایجان را به شریکی باثبات و قابل اعتماد برای رژیم صهیونیستی در منطقه تبدیل کرده است.
نتیجهگیری: الگویی برای شراکت یهودی – مسلمان
روابط جمهوری آذربایجان و رژیم صهیونیستی ، ثابت کرده است که شراکت میان یک دولت یهودی و یک کشور مسلمان، نهتنها ممکن است، بلکه میتواند الگویی موفق بر اساس منافع مشترک باشد.
جمهوری آذربایجان، با تکیه بر تساهل دینی، منافع راهبردی مشترک و همکاری اقتصادی عمیق، روابطی متفاوت و مثبت با رژیم صهیونیستی برقرار کرده است. در سایه چالشهای منطقهای و منافع راهبردی مشترک، پیشبینی میشود که این شراکت در سالهای آینده بیش از پیش تقویت شود.
این روابط، میتواند نقش مهمی در تأمین ثبات در خاورمیانه و قفقاز جنوبی ایفا کند و الگویی الهامبخش برای سایر کشورهای مسلمان باشد.
